Gdzie wolno zbierać grzyby: przepisy i zakazy

W lasach Skarbu Państwa możesz zbierać grzyby na własny użytek bez zezwolenia. Nie wolno tego robić w parkach narodowych, rezerwatach i w miejscach, do których obowiązuje zakaz wstępu. Poniżej masz konkretne zasady.

Lasy państwowe

Ustawa o lasach mówi, że lasy Skarbu Państwa są udostępnione dla ludności. Zbiór runa leśnego, w tym grzybów, na potrzeby własne jest dozwolony. Ustawa nie wyznacza w tym miejscu limitu w kilogramach. Zbiór w celach przemysłowych wymaga umowy z nadleśnictwem.

Gdzie obowiązuje stały zakaz wstępu

Art. 26 ustawy o lasach wyłącza z udostępniania między innymi:

• uprawy leśne do 4 m wysokości, czyli młodniki,
• powierzchnie doświadczalne i drzewostany nasienne,
• ostoje zwierząt i źródliska,
• obszary zagrożone erozją.

Takie miejsca oznaczają tablice z napisem „zakaz wstępu”. Uprawy do 4 m tablicami nie muszą być oznaczone, więc w gęstym młodniku po prostu nie wchodź.

Okresowy zakaz przy suszy i zagrożeniu pożarowym

Nadleśniczy może zamknąć las na czas określony, gdy zagrożenie pożarowe jest duże. Informację znajdziesz na tablicach przy wjazdach do lasu i na stronie nadleśnictwa. W czasie suszy sprawdzaj komunikat przed każdym wyjściem. Zakaz dotyczy całego lasu, nie tylko zbioru grzybów.

Parki narodowe i rezerwaty

W parkach narodowych zbieranie grzybów jest zabronione. W rezerwatach przyrody obowiązuje zwykle taki sam zakaz. Szczegóły ustala akt, który tworzy dany rezerwat, więc zawsze czytaj tablicę przy wejściu. Granice parków i rezerwatów znajdziesz na tablicach przy wejściach i na mapach nadleśnictw oraz parków.

Parki krajobrazowe nie mają takiego ogólnego zakazu. Mogą jednak mieć rezerwaty w środku. Jeśli chcesz wiedzieć, jak wygląda to w twoim regionie, otwórz przegląd regionów.

Lasy prywatne i tereny zamknięte

Właściciel lasu, który nie jest własnością Skarbu Państwa, może zakazać wstępu i oznaczyć las tablicą. Jeśli tablica wisi, nie wchodź. Gdy jej nie ma, a masz wątpliwości, zapytaj właściciela albo urząd gminy.

Tereny wojskowe, poligony i pas przygraniczny mają własne ograniczenia wstępu. Przy granicy z Białorusią obowiązują dodatkowe strefy, więc przed wyjściem sprawdź aktualne komunikaty Straży Granicznej.

Co jeszcze zabrania ustawa

• Niszczenia grzybów i grzybni. Wykręcaj lub wycinaj owocnik i nie rozgrzebuj ściółki.
• Rozgarniania i zbierania ściółki.
• Zbierania runa w miejscach, które oznaczono jako zabronione.
• Biwakowania poza miejscami wyznaczonymi.
• Rozniecania ognia poza miejscami wyznaczonymi, w lesie i do 100 m od jego granicy.
• Wjazdu samochodem na leśne drogi bez oznakowania, które to dopuszcza.

Gatunki chronione

Niektóre gatunki grzybów są objęte ochroną gatunkową, między innymi borowik szatański i masłoborowik królewski. Nie wolno ich zrywać ani niszczyć. Gatunki, które zbierasz najczęściej, takie jak prawdziwek czy kurka, nie są chronione. Pełną listę znajdziesz w rozporządzeniu o ochronie gatunkowej grzybów.

Mandaty

Za wejście na teren zamknięty albo za zbieranie grzybów w parku narodowym lub rezerwacie możesz dostać upomnienie albo mandat. Mandat za takie wykroczenia sięga kilkuset złotych, a jego górna granica to 500 zł. Gdy sprawa trafi do sądu, kara może być wyższa. Brak wiedzy o zakazie nie zwalnia z odpowiedzialności.

Sprzedaż grzybów

Zbiór na własne potrzeby to co innego niż handel. Grzyby z lasu można sprzedać konsumentowi tylko w sklepie albo na targowisku i tylko z atestem wydanym przez klasyfikatora grzybów lub grzyboznawcę. Szczegóły, ceny i podatki opisujemy w poradniku sprzedaż grzybów: zarobek i przepisy.

Gdy chcesz sprawdzić, czy opłaca się teraz jechać do lasu, zajrzyj do prognozy grzybowej.